Bruksizm ve Diş Sıkma Tedavisi

Diş gıcırdatma diğer bir adı ile Bruksizm, yapan kişi tarafından fark edilmeyen, genellikle uyku esnasında dişlerin istemsiz şekilde sıkılmasıdır. Dişlerin sıkarak hareket ettirilmesi ile ortaya kötü ses çıkabilmektedir. Normal bir durum olmayan bu olayın fiziksel ve psikolojik sebepleri olabilmektedir ancak en çok görülme sebebi stresten kaynaklanmaktadır. Stresin artması ile diş gıcırdatma eylemi de artış göstermektedir. Diş sıkma durumu bazen o kadar şiddetli olmaktadır ki yapan kişilerin % 5 ile % 10 arasında kişilerin dişlerin birbirine uyguladığı baskı ile dişlerindeki dolguların kırılmasına hatta ana dişlerinin kırılmasına dahi yol açabilmektedir. Bu sıkıntıyı yaşayan kişilerin çoğunda da sabah uyandıklarında şiddetli bir baş ağrısı, ağzı açmada zorlanma, geceleyin partnerinin çeneden gelen sesten rahatsız olması hatta yüz-boyun-çene kas ağrıları yaşayabilmektedirler. Bu problemin giderilmesi için diş sıkma tedavisi olunması gerekir.

Bruksizm nelere yol açabilir?

• Dişlerin birbiri arasındaki aralıklar artar ve dişlerde sallanmalar meydana gelebilir.
• Kişi ağzını açıp kapatırken eklemlerden seslerin çıktığı duyulabilir.
• Dişlerde oluşan baskı nedeni ile dişlerde ya da dolgularda kırılmalar meydana gelebilir.
• Diş köklerinde küçük travmalar nedeni ile kistik oluşumlar ortaya çıkabilir.
• Sürekli dişlerin birbirine sürtmesi nedeniyle diş yüzeyinin aşınması ile dişler daha hassas olur ve bu durum daha da devam ederse sinirler yüzeyden bile görülebilir.
• Çene eklem ağrıları oluşmakla birlikte, kulağa göze dişe başa yansıyan ağrılarla karşımıza çıkabilir.
• Bruksizm sonucu ortaya kas ve eklem ağrıları genel olarak boyun ve baş bölgesinde oluşur. İlk olarak meydana getirdiği ağrı kas ağrısı olabilmektedir.
• Fark edilmeyip hala devam eden kişi sabah uyandığında ağzında kum varmış hissine kapılır. Bu aşınma diş ya da diş dolgusu parçalarının aşınarak çıkmasından kaynaklıdır.

Diş Gıcırdatma neden meydana gelir ?

• Bir çok farklı faktörden meydana geldiği düşünülmektedir. Hastadan hastaya değişirken psikolojik, sistemik ve dişsel ağrılardan meydana gelebilmektedir.
• Dental açıdan düşünüldüğünde; yapılan dolgu ya da protezlerin olması gerekenden büyük ya da küçük yapılması ile dişlerin kapanma işleminde tam oturmaması görülen bir nedendir.
• Psikolojik açıdan düşünüldüğünde; en çok görülen nedenlerin başında gelirken bunlar gün içinde yaşanan stres veya kişisel sıkıntılar nedeni ile ana başlık altında toplanabilir. Bunlara ek olarak büyük pişmanlık, uykusuzluk, gerginlik durumu, kıskançlık, obsesyon, emosyonel stres gibi bazı durumlarda Bruksizm nedenidir.
• Kişiliğe göre de değişmektedir ki titiz, aceleci, agresif kişilerde daha çok görüldüğü tespit edilmiştir.
• Sistemik açıdan ise; bağırsak bozuklukları, yetersiz beslenme, alerji ve endokrin sıkıntıları başta gelmektedir. Bağırsakların fazlası ile dolu olması ile çalışmaya başlayınca beyindeki sinir hücrelerini harekete geçirir, sindirim enzimleri artar, mide asidinin artışı görülür, ağızdaki tükürük artar, çiğneme işlemi yapan kaslar kasılmaya başlar ve bununla birlikte Bruksizm görülür.
• Sinüzit nedeni ile burun akıntısı artış gösterdikçe çocuklarda daha çok diş gıcırdatma meydana gelir.

Diş Sıkma Tedavisi Nasıl Yapılmaktadır?

Diş sıkma tedavisi tanıya göre değişiklik gösterdiği için, her hastaya aynı tedavi yöntemi uygulanmamaktadır. Diş sıkma problemleri %85 oranında konservatif tedavi ile çözülmektedir fakat aşağıdaki diş sıkma tedavilerden hangisinin uygulanacağı genellikle tanı sonrası ortaya çıkmaktadır. Bu tanı da çene cerrahı tarafından yapılan ayrıntılı muayane sonrasında karar verilir.

  • konservatif olarak ortopedik apareylerin kullanılması (splint)
  • ilaç tedavisi
  • artrosentez
  • fizik tedavi yöntemleri

Bazı durumlarda KBB, nöroloji, algoloji  ve psikiyatri gibi bölümlerle konsültasyon yapılması gerekir.